Кыргыз Инфо - Кыргыз. Кыргызча китептер, ырлар, каада-салттар, эпостор, жомоктор, акыл-насааттар, учкул сөздөр жана макал-лакаптар Кыргыз Инфо сайтында.

Байлантма жиндидей

Байлантма жиндидей.
«Жиндениш деген эмне ?
Бузулганы каныңдын!
Тозок деген эмне?
—Кыйналганы жаныңдын!
Өлүм деген эмне ?
-    Өчкөнү болот жалындын». (Аалы)

Бул терс адаттардын бири. Мунун биринчи түшүнүгүнүн пай-да болуусу – жин оруусунун күчү. Ошону менен токтоно албай, адамдын айткандарына баш ийбей, акыры аны байлап коюг1, дем салуусу, молдолордун жан-алакетке түшүп, күндөп-түндөп «окуу-су», мындай шартта окуунун күчү аркылуу молдо-бакшынын деми түшүп, анын андан айыгып кетүүсү, адам катарына кошулуусу. Мында етме мааниде эки түшүнүк пайда болуусу. Т.а. айрым эр-кекпи, аялбы, өзүнүн жекече кыял-жоруктарынан көпчүлүкке дай-ын аталуусу, токтонуп тура албай, тил албай, бирөөлөрго жулу-нуусу, андай жин- ачуусун озү да сезбей калуусу. «Оозунан кара ит кирип, сары ит чыгуусу», Эне-атасын елтүрүүдөн, уруудан кай­ра тартпоосу. Ага арак-шарак да шыкак болуусу. Акыры чарчап оолукмасы басаңдоосу, «байлантма жиндидей» деп аталып калу-_усу. Албетте, мунун кепчүлүгү генага, т.а. ата-бабадан келе жат-кан канынын суюктугуна шартташуусу.


Кыргыз