Кыргыз Инфо - Кыргыз. Кыргызча китептер, ырлар, каада-салттар, эпостор, жомоктор, акыл-насааттар, учкул сөздөр жана макал-лакаптар Кыргыз Инфо сайтында.

Бүркүтчү

Ар адамдын оз алдынча ырыскысы бар эмеспи. Жалгыз аттуу, жайдак тондуу жаным ушул бүркугтун аркасы менен тири укмуштай байыдым. Арабызда жамбаштап, аңгемени угуп жаткан карыя Калыгул Токтонаалы уулу ордунан опдулду да:
— Оо, торт калтар алса, ашкере кыраан турбайбы. Калтар түлкүдөн чыгат. Түгонгүр, сырткы жүнү кулпурганындай мант берип, кандай гана кыраан бүркүттү жолго таштай алат,  деди.
Бул буркутту жыйырма беш жылы такай салдым. Ошондон он чакты карышкыр олжолодум. Түлкү, элик өндүүлөр күнүмдүк табьшгам болду,— дейт мүнүшкөр. — Торт түлүк күттүм. Бир түлкүм койго, калтарым атка татыды. Карышкыр терилеримдин каны жерге тамбады. Карачолоктун кадыры менен киши катарына кошулдум. Бир айыл элди сорпошилеңдеп жаңгыз өзүм багып… Шыралгага марытып… Кыскасы, Карачологум ат да болду минээрге, кийим да болду киерге, отун да болду жагаарга, канат да болду кагаарга. Ошентип, куш салуунун кызыгына батып, тооташты аралап, олжого тунуп жүрүп, убакытты өткөрүпмүн. Мен да, буркут да картая баштадык. Жырткыч айбан да болсо шуйулуп, озум экчелип, тынчым дагы кетип… Менин таалайыма жаралган кыраан менен коштошоор кун жакындап… Үйдүн ичин тегерете карасам аң терилери катар илинген.— Карышкыр терилеринин куйругу жерге тийип. Эми бүркүтүмө ыраазылыгымды билдирүүм гана калды. Деген менен Карачолок менен ажырашуу мен үчүн кыйынга турду. Мал союп, айыл карыларын чакырып, алардан кеңеш сурадым.
Элжурт, Карачолок менен жыйырма беш жьш жолдош болдум. Менин да орум калды. Анын да ору калды. Уруксат болсо жарыктык кыраанды учурсам дейм. Өз чабытын алсын, оз турмушун уласын. Адамгабы, айбангабы эркин жашоо керек,;— дедим. Карачолокту канчалык кыйбай турсам да, озум ушул бүтүмгө келдим… Аны мен аяп… Отургандар, азга тунжурай тушту белем. Бир кезде араларынан бироо мындай ун катып калды:
Мүнүшкөрдүн бу айтканы эп, бүркүтүңө сен ыраазы болсоң, эми бүркүтүң сага ыраазы болсун. Агер антсең анын ыраазылыгын алып учур.


Кыргыз